بیش از پنج هزار نهاد وابسته به وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی، با وجود تحریم‌های غرب و محاصره دریایی آمریکا، از ژانویه ۲۰۲۵ دست‌کم دو میلیارد دلار تجهیزات و مواد برای تولید موشک و پهپاد به ایران وارد کرده‌اند. این یافته تحقیقی است که خبرگزاری رویترز با همکاری شرکت تحلیل ریسک 240 Analytics بر پایه هزاران سند بانکی و دولتی، داده‌های گمرکی، بارنامه‌های حمل و سوابق ثبت شرکت‌ها انجام داده و یکشنبه ۱۰ آبان آن را به‌روز کرد.
نام بسیاری از این نهادها با «MOD» یا «ودجا» و یک عدد پنج یا شش رقمی شروع می‌شود. تاریخ تأسیس همه آنها در اسناد رسمی ۲۲ بهمن ۱۳۵۷ ثبت شده، اما بررسی اسناد نشان می‌دهد بیشترشان در سال ۲۰۱۳، در دوره فشار سنگین تحریم‌ها، ساخته شده‌اند. برخی به سپاه پاسداران و بنیادهای اقتصادی زیر نظر مقام‌های ارشد وصل‌اند.
چه کالاهایی وارد شده است
فهرست واردات شامل مواد اولیه سوخت موشک، مواد منفجره، قطعات پهپاد و موشک، قطعات موتور هواپیما و کامیون‌های سنگینی است که می‌توانند به سکوی پرتاب متحرک موشک تبدیل شوند. تنها یکی از این نهادها با نام «MOD 346428» از ژانویه ۲۰۲۵ تا ژوئن ۲۰۲۶ حدود ۲٫۳ میلیارد دلار کالا، از جمله ۴۳۵ کامیون سنگین ایویکو، وارد کرده است.
به گفته سوابق گمرکی، حدود ۸۸۶ تن مواد شیمیایی با مبدأ ثبت‌شده چین میان ژانویه و آوریل ۲۰۲۵ به مجتمع بندری بندرعباس رسید؛ موادی که در تولید سوخت جامد موشک به کار می‌رود. انفجار بندر شهید رجایی در فروردین ۱۴۰۴، که دست‌کم ۷۰ کشته و بیش از هزار و ۲۰۰ زخمی بر جا گذاشت، سه روز پس از رسیدن آخرین محموله رخ داد. دو منبع به رویترز گفته‌اند انفجار از آتش گرفتن پرکلرات سدیم در کانتینرها بود، اما رابطه مستقیم محموله ۷۵ تنی آخر با انفجار روشن نشده است.
پرداخت «بدون انتقال ارز»
در حدود ۹۷ درصد محموله‌های بررسی‌شده، روش پرداخت «بدون انتقال ارز» ثبت شده است: واسطه‌های مورد اعتماد با پولی که از پیش در بانک‌های خارجی نگه داشته شده کالا را می‌خرند و به ایران می‌فرستند تا ردی از انتقال بین‌المللی پول نماند. درآمد فروش غیرقانونی نفت هم از راه شرکت‌های پوششی و واسطه‌های خارجی به این شبکه می‌رسد. کالاها از راه دریای خزر از روسیه، از راه زمینی از آسیای مرکزی و با پروازهای باری از چین وارد شده‌اند.
پیوند با فرماندهان سرکوب
شماره تلفن ثبت‌شده برای ۹۱ نهاد این شبکه در سوابق بانک سپه به نیروهای سپاه تعلق دارد. در این گزارش نام حسن شاهوارپور، فرمانده سپاه در خوزستان، آمده است؛ آمریکا او را در سال ۲۰۲۰ به دلیل نقش نیروهایش در سرکوب خونین اعتراضات آبان ۹۸ تحریم کرد و دو فعال حقوق بشر از نقش نیروهای زیر فرمان او در سرکوب خیزش دی‌ماه گفته‌اند.
سخنگوی وزارت خزانه‌داری آمریکا گفت واشنگتن شریان‌های اقتصادی جمهوری اسلامی را قطع کرده و در مقابله با دور زدن تحریم‌ها جلوتر است. با این حال، هیچ نشانه‌ای از تحریم مشخص این نهادهای شماره‌دار پیدا نشده است. وزارت خارجه چین گفت از چنین موضوعی خبر ندارد، یک مقام اماراتی ادعاها درباره کشورش را بی‌پایه خواند و ایویکو و تویوتا گفتند از این خریدها اطلاعی نداشته‌اند.
شبکه‌ای از نهادهای شماره‌دار وزارت دفاع با پرداخت «بدون انتقال ارز» دست‌کم دو میلیارد دلار کالای نظامی را از سد تحریم‌ها عبور داده است.
نظرها
هنوز نظری نوشته نشده. اولین نفر باشید.