Bewering en werkelijkheid: Mohammad Reza Aref en de „kans” van de zeeblokkade

Mohammad Reza Aref, eerste vicepresident van Masoud Pezeshkian, zei woensdag 28 oktober 2026 dat de zeeblokkade van de zuidelijke havens van Iran weliswaar een bedreiging is, maar „een unieke en nieuwe kans” heeft geschapen om grensovergangen te ontwikkelen en transitcorridors te voltooien. Zijn uitspraken werden gepubliceerd door Mizan, het persbureau van de rechterlijke macht van de Islamitische Republiek. Onafhankelijke gegevens over grenzen, olie-export en prijzen laten een ander beeld zien.

De bewering: landgrenzen vervangen de havens

De belangrijkste alternatieve landroute in de oorlogsmaanden was de grens met Pakistan. Op 25 april stond het Pakistaanse ministerie van Handel toe dat goederen uit derde landen via zes routes de overgangen Gabd en Taftan bereikten en van daaruit naar Iran gingen. Maar op zaterdag 17 oktober legde Pakistan de handel via de overgangen Taftan en Gabd-Rimdan stil. De Kamer van Koophandel van Quetta zei dat zo'n 2.000 vrachtwagens aan beide kanten van de grens vastzaten.

Gevraagd naar de sluiting van de grenzen zei de woordvoerder van het Pakistaanse ministerie van Buitenlandse Zaken op vrijdag 23 oktober dat het land zich aan alle relevante sanctieregimes houdt en zal blijven houden. De overgang Gabd-Rimdan ging later alleen weer open voor Pakistaanse export van bederfelijke goederen, terwijl de import van lpg uit Iran stil bleef liggen. In dezelfde maand waarin Aref over een „kans” spreekt, was een van de twee belangrijkste landroutes dus feitelijk dicht voor Iraanse vracht.

De werkelijkheid: de olie op zee raakt op en de prijzen stijgen

Volgens het maritieme databedrijf Kpler daalde de op tankers opgeslagen olie van de Islamitische Republiek van ongeveer 192 miljoen vaten half april tot ongeveer 80 miljoen vaten eind augustus, en in de maand daarvoor laadde slechts één grote tanker in Kharg. Geen enkele landovergang heeft de capaciteit om de export van ruwe olie te vervoeren.

De burgers betalen de prijs. Het Statistisch Centrum van de Islamitische Republiek stelde de inflatie op jaarbasis voor de maand Mehr 1405 (september-oktober 2026) op 88,7 procent, en de minimale maandelijkse uitgaven van een gezin van drie personen zijn opgelopen tot 100 miljoen toman. Functionarissen hebben ook gezegd dat gas- en stroomonderbrekingen deze winter in meerdere provincies zeker zijn.

Het oordeel van DIAR: misleidend

Het ontwikkelen van grensovergangen is in principe juist, maar Aref presenteert het als vervanging voor de schade van de blokkade. De belangrijkste alternatieve route is sinds 17 oktober dicht, de olie-export ligt vrijwel stil en de officiële inflatie ligt bij 89 procent. De bewering van een „unieke kans” strookt niet met deze gegevens.

In dezelfde maand waarin Aref de blokkade een „kans” noemde, gingen de overgangen Taftan en Gabd dicht voor Iraanse vracht.