Mai Sato, speciaal rapporteur van de Verenigde Naties voor de mensenrechtensituatie in Iran, verklaarde in haar nieuwe rapport aan de Algemene Vergadering van de VN dat de Islamitische Republiek minstens 34 mensen heeft geëxecuteerd in verband met de protesten van Dey en Bahman 1404 (december 2025 tot februari 2026). Volgens haar gaf de oorlog de functionarissen van de Islamitische Republiek een dekmantel om de onderdrukking op te voeren.
Het rapport beslaat de periode van eind januari tot augustus 2026. Sato zegt dat arrestaties, processen en executies van demonstranten van de januari-opstand doorgaan en dat ook de families van demonstranten onder druk staan.
Processen van enkele minuten en gedwongen bekentenissen
Volgens het rapport is het recht op een eerlijk proces in Iran ernstig ondermijnd. Sommige zittingen worden online gehouden en duren maar een paar minuten. Gedwongen bekentenissen worden kort na de arrestatie door staatsmedia uitgezonden, en tientallen verdachten in zaken waarop de doodstraf staat, worden samen berecht.
Sato zegt dat de Islamitische Republiek demonstranten „agenten van agressorstaten” noemt en vreedzame meningsuiting als een bedreiging van de nationale veiligheid behandelt, een beschuldiging die in sommige zaken tot executie heeft geleid. De zaak van Alireza Raeisi, de geëxecuteerde demonstrant uit Isfahan, waarin de messen van zijn werkplek het bewijs werden voor zijn „moharebeh” („oorlog tegen God”), is een voorbeeld van deze rechtbanken.
Internetafsluitingen en armoede al vóór de oorlog
De speciaal rapporteur noemde ook de door de autoriteiten bevolen internetafsluitingen een schending van de rechten van burgers: mensen bleven zonder nieuws over de aanvallen en over het lot van hun naasten, en het levensonderhoud van velen, vooral van vrouwen in de informele economie, werd geschaad. Volgens haar hadden jaren van economisch en ecologisch wanbeleid Iraanse gezinnen al vóór de oorlog kwetsbaar gemaakt.
Sato riep ook op tot onderzoek naar burgerslachtoffers van Amerikaanse en Israëlische militaire operaties, waaronder een aanval op een basisschool in Minab.
De eisen van de speciaal rapporteur
Sato riep de Islamitische Republiek op de executies te stoppen, gedetineerden vrij te laten die vastzitten omdat ze hun fundamentele rechten uitoefenden, het recht op een eerlijk proces te waarborgen en alle sterfgevallen door toedoen van staatstroepen te onderzoeken. Zij noemde de straffeloosheid van mensenrechtenschenders de rode draad van de drie recente VN-rapporten over Iran. De Islamitische Republiek had bij publicatie nog niet op het rapport gereageerd.
Volgens de speciaal rapporteur van de VN zijn minstens 34 demonstranten van de opstand van december 2025 en januari-februari 2026 geëxecuteerd.
Reacties
Nog geen reacties. Wees de eerste.