Geçim anketi: Yüzde 61 gıda alımını azalttı, yüzde 47 tedaviyi erteledi

İran'da hanelerin geçim koşullarına ilişkin gönüllü bir ankette katılımcıların yüzde 94'ü son bir yılda mali durumlarının kötüleştiğini söyledi; yüzde 61'den fazlası gıda, özellikle et ve süt ürünleri alımını azalttı. Yaklaşık yüzde 47'si tedaviyi ya da ilaç almayı ertelediğini belirtti. Anketi Iran International 30 Ekim–3 Kasım 2026 tarihleri arasında kendi izleyicileri arasında yaptı ve 404 kişi katıldı.

Mali durum sorusunu yanıtlayan 398 kişiden 300'ü durumunu geçen yıla göre "çok daha kötü" olarak tanımladı. Yaklaşık yüzde 91'i gelecek yılın daha da kötü olmasını bekliyor. Yüzde 89,5'i pahalılık ve ekonomik istikrarsızlığın ruh sağlıkları üzerinde büyük ya da çok büyük etkisi olduğunu söyledi.

Borç, eşya satışı ve iki iş

Katılımcılar geçinmek için aynı anda birkaç yola başvuruyor. 171 kişi birikimlerini harcadı, 128 kişi borç aldı, 97 kişi kirayı ya da faturaları geç ödedi, 86 kişi ev eşyası sattı. 142 kişi hem gıda alımını azalttı hem de tedaviyi erteledi. Yaklaşık yüzde 30'u iki ya da daha fazla işte çalışıyor ve hanelerin yüzde 47'sinde yalnızca bir kişinin geliri var.

Katılımcıların gönderdiği anlatımlar da aynı tabloyu gösteriyor. Bir emekli, kira, kredi taksiti ve faturalardan sonra ay için yaklaşık 600.000 tümen kaldığını, ne patates ve soğan ne de doktor ve diyabet ilacı için parası olduğunu yazdı. Üç çocuklu bir ebeveyn çocukların kıyafetlerini evde diktiğini anlattı. Bir başkası, kamu işini kaybettikten sonra psikiyatri tedavisinin üç yıldır kesildiğini yazdı.

Anketin sınırları

Katılımcılar bir medya kuruluşunun izleyicileri arasından gönüllü olarak geldi ve rastgele bir örneklem oluşturmuyor; düzenleyiciler sonuçların İran'ın tüm nüfusuna genellenemeyeceğini açıkça belirtti. Yine de rakamlar İslam Cumhuriyeti yetkililerinin kendi sözleriyle örtüşüyor: Meclisin sosyal komisyon başkanı Ali Babaei Karnami birkaç gün önce sekiz milyon İranlının mutlak yoksulluk ve yetersiz beslenmeyle karşı karşıya olduğunu söylemişti.

Geçim anketine katılanların neredeyse yarısı pahalılık yüzünden tedavisini ya da ilacını erteledi.