پژوهشکده بانک مرکزی: رکود ۵.۹ درصدی و نقش محاصره دریایی آمریکا

اقتصاد · ۲۵ مهر ساعت ۱۲:۳۴ · خبرنگار اختصاصی دیار

پژوهشکده پولی و بانکی بانک مرکزی جمهوری اسلامی رشد اقتصاد ایران در سه ماه منتهی به مرداد را منفی ۵.۹ درصد برآورد کرد و محاصره دریایی را عامل اصلی رکود خواند.

پژوهشکده پولی و بانکی، بازوی پژوهشی بانک مرکزی جمهوری اسلامی، رشد اقتصادی ایران را در سه ماه منتهی به مرداد ۱۴۰۵ منفی ۵.۹ درصد برآورد کرده و بازگشت محاصره دریایی آمریکا در اواخر تیر را از مهم‌ترین عوامل تداوم رکود دانسته است. این برآورد در گزارشی با عنوان «کنون‌بینی شاخص فعالیت بخش‌های مختلف اقتصاد ایران» آمده است.

بر پایه این گزارش، رشد اقتصاد در تیر منفی ۵.۶ درصد بوده و رکود برای دومین دوره پیاپی پس از جنگ در حدود منفی پنج درصد مانده است. در بهار، رشد اقتصاد ایران به منفی ۱۲.۱ درصد رسیده بود. پژوهشکده افت ۰.۳ واحد درصدی تولید ناخالص داخلی در مرداد را عمدتاً به بخش نفت نسبت داده است.

سقوط بخش نفت زیر فشار محاصره

شاخص فعالیت بخش نفت در این دوره منفی ۲۷.۴ درصد برآورد شده، در حالی که این رقم در بهار منفی ۱۷.۶ درصد بود. محدودیت صادرات نفت عامل اصلی این افت عنوان شده است. داده‌های اداره اطلاعات انرژی آمریکا و اوپک نیز نشان می‌دهد تولید نفت خام ایران در ماه منتهی به اوایل شهریور ۳۵ تا ۳۶ درصد کمتر از مدت مشابه سال گذشته بوده است.

شرکت ردیابی نفتکش‌ها ورتکسا اعلام کرده صادرات دریایی نفت خام جمهوری اسلامی از نیمه شهریور به صفر رسیده است؛ در حالی که میانگین ۱۴ روزه پیش از آن حدود ۲۳۰ هزار بشکه در روز بود. برد کوپر، فرمانده فرماندهی مرکزی آمریکا، پیش‌تر گفته بود محاصره دریایی جلوی صادرات دست‌کم ۲۵ میلیارد دلار نفت جمهوری اسلامی را گرفته است.

صنعت، خدمات و بازار مسکن

به برآورد پژوهشکده، بخش صنعت و معدن در این دوره منفی هشت درصد و بخش خدمات منفی ۳.۷ درصد رشد داشته است. تنها بخش کشاورزی با رشد شش درصدی مثبت بوده که گزارش آن را به افزایش بیش از ۶۰ درصدی بارش در سال آبی منتهی به شهریور نسبت می‌دهد.

داده‌های تراکنش‌های بانکی نشان می‌دهد ارزش اسمی خرید و فروش خرد و عمده ۱۰۲ درصد افزایش یافته، اما تعداد تراکنش‌ها تقریباً ثابت مانده است؛ نشانه‌ای از اثر تورم، نه رونق. شمار معاملات ملک و مستغلات نیز ۴۵ درصد کاهش یافته است. در همین مدت، ریال در بازار آزاد از تیر تاکنون نزدیک به ۳۵ درصد از ارزش خود را در برابر دلار از دست داده است.

اعتراف در برابر انکار

این برآورد در حالی منتشر می‌شود که عبدالناصر همتی، رئیس بانک مرکزی جمهوری اسلامی، چند روز پیش در نشست صندوق بین‌المللی پول فروپاشی اقتصاد ایران را «توهم» خوانده بود. اکنون بازوی پژوهشی همان بانک از رکودی عمیق و پیاپی سخن می‌گوید که بار آن را خانوارهای ایرانی با گرانی و بیکاری بر دوش می‌کشند.

بازوی پژوهشی بانک مرکزی جمهوری اسلامی اذعان کرد بخش نفت ایران با محاصره دریایی بیش از ۲۷ درصد کوچک شده است.

← بازگشت به فهرست خبرها